Komunikacja + organizacja + dobre ┼╝ycie

­čÄĄ Jak nagra─ç dobry podcast? ┼Üci─ůga.

Jerzy

Spis tre┼Ťci:

  • Co to jest podcast i jak tego s┼éucha─ç?
  • Dlaczego polskie podcasty ┼║le brzmi─ů i jak temu zaradzi─ç?
  • Jakiego mikrofonu u┼╝y─ç, jakiej nagrywarki?
  • Jak m├│wi─ç do mikrofonu i jak wyprodukowa─ç odcinek?
  • Jak opublikowa─ç podcast i w jakich katalogach go umie┼Ťci─ç?
  • Jak promowa─ç podcast?
  • Jak cz─Östo publikowa─ç odcinki, ile czasu czeka─ç na wyniki i czy warto podcastowa─ç?

Podcasting robi si─Ö co raz bardziej popularny w Polsce. Wraz ze wzrostem popularno┼Ťci ro┼Ťnie ilo┼Ť─ç myl─ůcych porad i z┼éych dr├│g, kt├│rymi mo┼╝e pod─ů┼╝a─ç m┼éody podcaster. Napisa┼éem ten artyku┼é po to, aby┼Ť tych b┼é─Öd├│w m├│g┼é unikn─ů─ç.

Podcasty to nie social media

City traffic in New York Texas
Photo by Henry Be / Unsplash

Podcasting nie jest kolejnym portalem social media, nie jest te┼╝ czym┼Ť co zabije radio albo TV. Istnieje sobie obok i ro┼Ťnie w si┼é─Ö. Jest to po prostu kana┼é komunikacji i rozprzestrzeniania wiedzy (albo tzw. "kontentu"). Podcast├│w s┼éucha si─Ö zazwyczaj ze smartfona, za pomoc─ů aplikacji:

Wyszukujesz po prostu interesuj─ůc─ů Ci─Ö tre┼Ť─ç, klikasz i s┼éuchasz. Je┼Ťli Ci si─Ö bardzo podoba, mo┼╝esz zasubskrybowa─ç podcast i kolejne odcinki Twoja aplikacja sama sobie ┼Ťci─ůgnie jak b─Öd─ů opublikowane. To Ty decydujesz kiedy zabierzesz si─Ö za s┼éuchanie.

Podcasty s─ů o tyle lepsze (zar├│wno dla tw├│rcy jak i dla s┼éuchacza) od przeci─Ötnego portalu social media, ┼╝e:

  • nikt nie stoi pomi─Ödzy tw├│rc─ů a odbiorc─ů nagranego materia┼éu;
  • nie ma algorytm├│w i bycia na ┼éasce jakiej┼Ť korporacji;
  • je┼Ťli kto┼Ť zdecyduje si─Ö Ci─Ö ┼Ťledzi─ç, dotrzesz do tej osoby z ka┼╝dym kolejnym odcinkiem swojej produkcji;
  • ludzie s┼éuchaj─ůcy podcast├│w s─ů inni ni┼╝ reszta konsument├│w social media - chc─ů si─Ö uczy─ç, chc─ů zdobywa─ç wiedz─Ö o ┼Ťwiecie, poszerza─ç swoje umiej─Ötno┼Ťci i horyzonty;
  • ludzie s┼éuchaj─ůcy podcast├│w z regu┼éy nie lubi─ů marnowa─ç czasu i dlatego w┼éa┼Ťnie ich s┼éuchaj─ů - podczas biegania, prasowania, lulania bobasa albo przed snem.

Problem z podcastingiem w Polsce

Tourists on Main Market Square in Krakow, Poland.
Photo by Jacek Dylag / Unsplash

Podcasting wci─ů┼╝ raczkuje w Polsce, ludzie nie wiedz─ů co to podcasty, gdzie ich s┼éucha─ç i dlaczego s─ů lepsze od radia, Youtube czy innych portali marnuj─ůcych bezpowrotnie Tw├│j czas. Ale to si─Ö zmieni :)

Na razie panuje w Polsce przekonanie, ┼╝e podcast mo┼╝na robi─ç byle gdzie, byle czym i ┼╝e jako┼Ť─ç nie ma znaczenia. S─ů chlubne wyj─ůtki w postaci produkcji Marka Jankowskiego, Mariusza Chrapko, Micha┼éa Szafra┼äskiego czy te┼╝ Karola Stryji, ale to wyj─ůtki. Wi─Ökszo┼Ť─ç podcaster├│w nie ma poj─Öcia o tym jak zrobi─ç dobrze brzmi─ůcy podcast.

Dlatego wywo┼éany do tablicy przez Ol─Ö Lauda┼äsk─ů z Agefree postanowi┼éem napisa─ç ten kr├│tki poradnik, aby z jednej strony pom├│c polskim podcasterom, oddaj─ůc im gar┼Ť─ç wiedzy za free, a z drugiej strony oszcz─Ödzi─ç polskim s┼éuchaczom podcast├│w kolenych lat zmagania si─Ö z kiepsko wyprodukowanymi audycjami.

Jakiego mikrofonu u┼╝y─ç?


Photo by Dan LeFebvre / Unsplash

Ojej Jerzy, to trzeba mie─ç mikrofon? Nie wystarczy nagra─ç na wbudowany w smartfona mikrofon?

Nie. Mikrofony wbudowane w smartfony s─ů bardzo kiepskie, ledwo radz─ů sobie z rozmow─ů telefoniczn─ů, a co dopiero z podcastem. Szanuj swoich s┼éuchaczy.

Wi─Ökszo┼Ť─ç podcaster├│w w Polsce napatrzy┼éa si─Ö niestety na gamer├│w zamiast patrze─ç na zdj─Öcia wn─Ötrz stacji radiowych z lat '70 i '80 i dzi─Öki temu u┼╝ywaj─ů mikrofon├│w pojemno┼Ťciowych. Mikrofony pojemno┼Ťciowe s─ů bardzo dobre pod warunkiem, ┼╝e masz r├│wnie┼╝ odpowiednio zaadaptowane pomieszczenie, czyli taki pok├│j, w kt├│rym jest bardzo ma┼éo pog┼éosu (echa) i w kt├│rym d┼║wi─Ök nie odbija si─Ö od pustych ┼Ťcian.

Nie masz takiego pokoju raczej. Najbli┼╝szymi idea┼éowi miejscami s─ů:

  • Twoja szafa z ciuchami, albo;
  • Siedzenie na ┼é├│┼╝ku z ko┼édr─ů na g┼éowie - spr├│buj tak nagra─ç dwugodzinny wywiad.

Sp├│jrz na zdj─Öcia stacji radiowych z lat '70 i '80 - tam nie ma raczej mikrofon├│w pojemno┼Ťciowych, a jest mn├│stwo dynamicznych.

Dlatego lepiej użyć mikrofonu dynamicznego. Tutaj masz różne, od najlepszego do najtańszego:

  • Sennheiser E935
  • Elecrovoice RE20
  • Rode Procaster
  • Shure SM7
  • Shure SM58
  • Shure SM57
  • Behringer XM8500

Ten ostatni, kt├│ry jest kosztuj─ůc─ů osiemdziesi─ůt z┼éotych kopi─ů Shure SM58, jest mikrofonem, na kt├│ry sta─ç chyba ka┼╝dego.

Jak m├│wi─ç do mikrofonu?

monochrome singer globe hall
Photo by Cody Schneider / Unsplash

Kolejn─ů wa┼╝n─ů spraw─ů jest to jak si─Ö m├│wi do mikrofonu dynamicznego, ┼╝eby uzyska─ç ten fajny, radiowy, ciep┼éy g┼éos :)

I zn├│w, o ile ┼Ťmietanka polskiego podcastingu zapatrzy┼éa si─Ö na gamer├│w i m├│wi do mikrofon├│w pojemno┼Ťciowych poprzez tzw. pop-filtry (oczywi┼Ťcie w niezaadaptowanym akustycznie pomieszczeniu), o tyle zbuntowani podcasterzy-amatorzy robi─ů to inaczej.

Do mikrofonu dynamicznego powinno si─Ö m├│wi─ç z bliska, maj─ůc usta 1-2cm oddalone od "grilla" mikrofonu. Wtedy wyst─Öpuje ten radiowy efekt bliskiego, pe┼énego g┼éosu; wtedy te┼╝ jako┼Ť─ç podcastu wskakuje od razu na inny poziom.

To jest w┼éa┼Ťnie to, co Ci si─Ö podoba u Tima Ferrissa, ale do tej pory nie umia┼ée┼Ť tego zrobi─ç.

Odpowiednie u┼╝ywanie mikrofonu dynamicznego daje te┼╝ wiele innych dodatkowych bonus├│w:

  • mo┼╝esz nagrywa─ç w niezaadaptowanym pomieszczeniu, nie b─Ödzie tak bardzo tego s┼éycha─ç;
  • mo┼╝esz si─Ö wy┼Ťmiewa─ç z innych podcaster├│w, kt├│rzy jeszcze nie u┼╝ywaj─ů takiego mikrofonu;
  • mo┼╝esz zacz─ů─ç chodzi─ç w koszulce z napisem "Pop-filter to ten efekt z piosenki Cher";
  • mo┼╝esz nagrywa─ç w samochodzie, tak jak ja to robi─Ö w podca┼Ťcie Bez Edycji;
  • mo┼╝esz nagrywa─ç w g┼éo┼Ťnych miejscach: na ulicy, na jakim┼Ť festiwalu, w du┼╝ej grupie ludzi, itd.

Jakiej nagrywarki u┼╝y─ç?

Old but Gold
Photo by Simone Acquaroli / Unsplash

Mam do polecenia trzy urz─ůdzenia:

Je┼Ťli pracujesz solo:

Dla solowych podcaster├│w wystarczy nagrywarka Tascam DR-10X - pod┼é─ůcza si─Ö j─ů do mikrofonu, w┼é─ůcza i m├│wi :)

Je┼Ťli chcesz nagrywa─ç wi─Öcej ┼Ťcie┼╝ek na raz (np. wywiady):

Spr├│buj u┼╝y─ç Zoom H6 (4 wej┼Ťcia analogowe + dodatkowe 2 za pomoc─ů rozszerzenia Zoom EXH-6) albo Tascam DR680mkII (6 wej┼Ť─ç analogowych + dodatkowe 2 cyfrowe).

U┼╝ywanie komputera PC czy te┼╝ Mac do nagrywania podcast├│w d┼éu┼╝szych ni┼╝ 5 minut jest wielce ryzykowne, szczeg├│lnie je┼Ťli prowadzisz wywiady z go┼Ť─çmi, gdy┼╝ komputery raczej lubi─ů zaskakiwa─ç niestabilno┼Ťci─ů, robieniem dziur w nagraniach albo wy┼é─ůczaniem nagrywania bez sygnalizowania tego. Nie polecam.

Jak wyprodukowa─ç nagrany odcinek podcastu?

White music mixing dials
Photo by Alexey Ruban / Unsplash

Najlepiej odda─ç go do produkcji komu┼Ť, kto si─Ö zna na produkcji d┼║wi─Öku. Je┼Ťli chcesz natomiast od razu, teraz ju┼╝ zacz─ů─ç si─Ö uczy─ç, zacznij od poj─Ö─ç "kompresja" oraz "EQ" i w┼éa┼Ťciwie to dla podcastera wystarczy.

Na przykład TU jest parę dobrych materiałów o kompresji.

Podcast mo┼╝esz z┼éo┼╝y─ç w jakim┼Ť programie do edycji d┼║wi─Öku. Wi─Ökszo┼Ť─ç u┼╝ywa Audacity i si─Ö z nim m─Öczy; nie id┼║ t─ů drog─ů. Polecam u┼╝ywanie (od najlepszego do najta┼äszego):

Tw├│j odcinek podcastu powinien mie─ç:

  • intro;
  • w┼éa┼Ťciwy odcinek - wywiad, monolog, opowie┼Ť─ç;
  • outro, w kt├│rym powiesz, ┼╝eby s┼éuchacze zostawili recenzj─Ö na iTunes i weszli na Twoje sociale (nie zostawi─ů i nie wejd─ů, bo ┼╝ycie jest ci─Ö┼╝kie);
  • i by─ç mo┼╝e jak─ů┼Ť muzyczk─Ö t┼éa albo jakie┼Ť przej┼Ťcia mi─Ödzy tematami (w Poza Prawem u┼╝ywamy strza┼éu z winchestera).

Je┼Ťli u┼╝ywasz mikrofonu dynamicznego i m├│wisz 1-2cm od "grilla", to w┼éa┼Ťciwie ┼╝adnej produkcji Twojego g┼éosu nie potrzebujesz. Ta┼äsze mikforony b─Öd─ů by─ç mo┼╝e potrzebowa┼éy lekkiego podbicia g├│ry i obci─Öcia do┼éu.

No i kompresja!

Kompresja jest bardzo wa┼╝na - ustaw sobie kompresor na 4db na ka┼╝dej ┼Ťcie┼╝ce z g┼éosem i dodatkowe 3db na sumie (master). Nie zawracaj sobie na razie g┼éowy atakiem, release i innymi parametrami kompresji. Pos┼éuchaj czy brzmi fajnie. Radiowo?

Jak opublikowa─ç podcast?


Photo by Kaitlyn Baker / Unsplash

Nie, wcale nie u┼╝ywaj─ůc kupionego ostatnio przez Spotify Anchora. Wi─Ökszo┼Ť─ç ludzi u┼╝ywa Anchora i Spreakera do publikacji. Wi─Ökszo┼Ť─ç ludzi te┼╝ ┼║le si─Ö od┼╝ywia, nie uprawia sportu i marnuje sw├│j czas.

Wi─Ökszo┼Ť─ç zazwyczaj nie robi dobrze, robi zazwyczaj tak jak im w kr├│tkim terminie jest wygodnie.

Nie polecam dw├│ch wymienionych powy┼╝ej serwis├│w do publikacji podcast├│w, bo nie podoba mi si─Ö w ich filozofii biznesowej kilka rzeczy, kt├│re w d┼éu┼╝szej perspektywie s─ů dla tw├│rc├│w podcast├│w ryzykowne:

  • pr├│buj─ů obni┼╝y─ç pr├│g wej┼Ťcia w podcasting do takiego poziomu, ┼╝e zostajemy zalani ca┼é─ů mas─ů nieprzygotowanych, ┼║le brzmi─ůcych i nudnych podcast├│w nagranych tylko dlatego, ┼╝e by┼éo ┼éatwo je nagra─ç;
  • pr├│buj─ů stworzy─ç w┼éasne katalogi podcast├│w, wr─Öcz w┼éasne ekosystemy, w kt├│rych tw├│rcom si─Ö wydaje, ┼╝e kto┼Ť ich odnajduje i s┼éucha, podczas gdy znacz─ůce katalogi podcast├│w s─ů gdzie┼Ť indziej; oraz
  • nie daj─ů Ci kontroli nad umieszczan─ů u nich tre┼Ťci─ů; pr─Ödzej czy p├│┼║niej na podcastach Anchora pojawi─ů si─Ö automatycznie wklejone w ┼Ťrodku podcast├│w reklamy Spotify; nikt nie spyta Ci─Ö o zdanie czy Ci to pasuje.

No dobra Jerzy, no to jakie polecasz?

Polecam Simplecast. Z kilku powod├│w:

  • firm─Ö prowadz─ů noirmalni ludzie, kt├│rzy odpisuj─ů szybko na maile i chaty i z kt├│rymi mo┼╝na normalnie porozmawia─ç; jak im zadasz pytanie o pomys┼é na dalszy rozw├│j firmy, to normalnie odpowiadaj─ů;
  • ich struktura op┼éat jest przejrzysta i nic wi─Öcej Ci─Ö nie obchodzi; nie ma prog├│w ods┼éuchania, gaziliona dziwnych cennik├│w, kt├│rych nie rozumiesz i zrozumie─ç nie chcesz;
  • nie wlepi─ů Ci reklamy do podcastu, bo maj─ů inn─ů biznesow─ů filozofi─Ö istnienia;
  • dashboard jest przejrzysty i projektowa┼é go kto┼Ť, kto wie co jest w takim dashboardzie wa┼╝ne; dobrze si─Ö tego u┼╝ywa na desktopie i na smartfonie;
  • oferuj─ů najlepsz─ů analityk─Ö odcink├│w na rynku;
  • nie ma problemu z co-hostingiem i dawaniem dost─Öpu edytorom;
  • nie ma problemu z publikowaniem ukrytych odcink├│w, kt├│re przesy┼éasz do akceptacji swoim go┼Ťciom;
  • mo┼╝esz jednym klikni─Öciem wygenerowa─ç sobie podstawow─ů stron─Ö www z odcinkami podcastu, bez umiej─Ötno┼Ťci budowania stron (tak─ů jak https://podcastpozaprawem.pl);
  • ka┼╝dy odcinek posiada kilka wygodnych opcji osadzania go na www, szerowania w social-mediach i posiada swoj─ů w┼éasn─ů eleganck─ů mini-stron─Ö, tak─ů jak ta: https://simplecast.com/s/655796d3;
  • oferuj─ů mo┼╝liwo┼Ť─ç szerowania fragment├│w podcastu prosto z ich playera za pomoca funkcji re-cast, kt├│ra generuje od razu ma┼ée wideo z ruszaj─ůc─ů si─Ö fala d┼║wi─Ökow─ů i gosem pod spodem - idealne, ┼╝eby potem wrzuci─ç na insta stories albo Linkedina.

Powinni mi płacić za reklamę, normalnie.

W jakich katalogach umie┼Ťci─ç podcast?

Vinyl collection at a record store
Photo by Mr Cup / Fabien Barral / Unsplash

W┼éa┼Ťciwie powinno si─Ö istnie─ç w trzech katalogach, reszta to plankton:

Do pierwszych dw├│ch trzeba si─Ö zg┼éosi─ç poprzez dashboardy, kt├│re podlinkowa┼éem powy┼╝ej (aczkolwiek Simplecast za┼éatwia to za Was, je┼Ťli skorzystacie z ich us┼éugi). Trzeci sam sobie znajdzie Wasz podcast i go sobie zindeksuje. Je┼Ťli chcesz si─Ö upewni─ç jak Tw├│j podcast b─Ödzie wygl─ůda┼é a katalogu Google lub wygenerowa─ç sobie link do swojego podcastu w Google Podcasts, u┼╝yj Podcast Publisher Tools.

Wa┼╝na informacja: musisz mie─ç ju┼╝ jakie┼Ť opublikowane odcinki, ┼╝eby m├│c zg┼éosi─ç podcast do katalog├│w; czyli najpierw kontent a potem zg┼éoszenie!

Nie polecam polskich katalog├│w podcast├│w, nie daj─ů ┼╝adnego prze┼éo┼╝enia na s┼éuchalno┼Ť─ç podcastu, kosztuj─ů tw├│rc├│w czas potrzebny na zg┼éoszenie podcastu i zostan─ů za kilka miesi─Öcy zjedzone na ┼Ťniadanie przez automatyczne indeksowanie podcast├│w oraz ich publikowanie w wynikach wyszukiwania Google.

Jak promowa─ç podcast?

Statistics on a laptop
Photo by Carlos Muza / Unsplash

Najlepiej poprzez swoje kana┼éy social-media, kt├│re jeszcze dzi┼Ť maj─ů sens - czyli Twitter, Linkedin, Youtube.

Do┼Ť─ç wa┼╝nym elementem promowania podcastu powinna by─ç jego wersja wideo umieszczona na Youtube - czy to w formie obrazka ze sfilmowanej rozmowy, czy te┼╝ jakiej┼Ť animacji pod┼éo┼╝onej pod g┼éos.

Publiczno┼Ť─ç na Youtube jest drastycznie r├│┼╝na od tej, kt├│ra "natywnie" s┼éucha podcast├│w, wi─Öc daje to dost─Öp do nowych s┼éuchaczy i pozwala lepiej promowa─ç podcast.

Linkedin jest te┼╝ dobrym miejscem do promocji podcast├│w, bo siedz─ů tam zazwyczaj ludzie zainteresowani poszerzaniem swojej wiedzy i rozwojem, a brak anonimowo┼Ťci i ┼Ťcis┼ée powi─ůzanie z aktywno┼Ťci─ů zawodow─ů u┼╝ytkownik├│w sprawia, ┼╝e nie ma tam g┼éupich komentarzy, hejtu i odreagowywania poprzez social-media niepowodze┼ä z ┼╝ycia prywatnego.

Jak cz─Östo publikowa─ç?

For the Girl Boss
Photo by The Girlloop / Unsplash

Minimum raz w tygodniu, idealnie ze dwa razy w tygodniu albo cz─Ö┼Ťciej. Serio.

Ile czasu czeka─ç na wyniki?

Przynajmniej ze dwa lata. To stan na 2019 rok. Je┼Ťli czytasz to kilka lat p├│┼║niej, to pewnie odpowied┼║ na to pytanie brzmi "przynajmniej ze cztery lata".

Czy warto?

Tak. Warto. Podcasty s─ů magiczne.

Zapraszam do słuchania moich podcastów:

Je┼Ťli masz jakie┼Ť pytanie odno┼Ťnie podcastingu, nie wahaj si─Ö go zada─ç - m├│j email to jerzy@bezedycji.pl.

Wszystkiego dobrego! ­čĹő


Photo by Almos Bechtold / Unsplash

Share ÔÇö twitter/ facebook/ copy link